Nieuws

Free2choose

free2choose
Free2choose wordt door de Evens Foundation aangeboden als een interessant pakket over mensen- en andere grondrechten. Ga maar na. Er zijn een aantal filmpjes met over de inhoud daarvan discussie-opdrachten. Het pakket is in Vlaanderen te bestellen bij Klasse.
UPDATE (24-04-2009) De DVD's zijn inmiddels in mijn bezit. Nu nog de handleiding aanvragen en dan zijn we er. Het ziet er alvast veelbelovend uit.

Jezus in een Kit-Kat reep?

kitkatjezus.jpg
In een item over geloven gebruik ik graag camouflage- en ambigue figuren, en deze foto uit het nieuws van de dag neem ik op in de collectie. Wellicht niet de Impuls-Van-Het-Jaar, maar toch goed in te zetten als je weer eens een plaatje bij een praatje wil. De gelijkenis (!) met de lijkwade van Turijn is inderdaad redelijk treffend:

Shroud of Turin Jesus.jpg

Sommige commentaren vinden de gelijkenis zelfs zo sprekend, dat ze vermoeden dat er met de foto gefotoshopt is, maar daar geloof ik geen sikkepit van. Ik denk dat het best mogelijk is dat je na een beet in een reep KitteKat de Here zelf te zien krijgt.

De hemel in tegenlicht

hemelintegenlicht
Paul Vandenbroeck brengt in de tentoonstelling 'De hemel in tegenlicht' als stelling naar voor, dat de kerkleiding met het wegsnoeien van allerlei uitwassen van volksgeloof ook de toevoer van de levenssappen voor het geloof heeft afgesneden. Met die uitwassen worden dan allerlei vormen van bijgeloof bedoeld, waarvan er sommige zelfs animistische trekjes hebben. Bij het bekijken van de oude cultusobjecten moet je inderdaad toegeven dat deze voor ons haast volkomen vreemd geworden zijn. Ik herinner mij bijvoorbeeld nog vaag de expositietronen, waarin een cultusbeeld in processie werd rondgedragen, maar de betekenis ervan ontging mij toch. En mij niet alleen: het blijkt moeilijk om nu nog in te schatten wat die dingen eigenlijk betekenen. Veel verder dan de vergelijking met een aura kom je niet. En dat is met de relikwieën al helemaal zo: ze werden en worden in de kerken een beetje weggemoffeld en hebben hun kracht geheel verloren. Aan de andere kant blijven sommige krachtplaatsen van het katholicisme nog wat aantrekking behouden, al neemt het belang van bedevaartsoorden misschien ook wel af.
Een andere centrale gedachte is, dat de religiositeit van boven uit ontdaan werd van haar lichamelijkheid. Waar ooit de spiritualiteit vooral vanuit het lichaam werd doorvoeld, zijn we geëvolueerd naar een 'bloedeloze' godsdienst. De tentoonstelling laat dat zien, maar naar mijn aanvoelen niet genoeg. Waarom zijn er niet een paar 'krijt-heiligen' opgesteld, om het contrast voor de bezoeker duidelijker te maken? Ik vind dat er zelfs een paar recentere objecten hadden mogen zijn, zoals een heus hongerdoek. De tentoonstelling stopt dus voor mij net iets te vroeg. Het moet wel gezegd dat de selectie die de tentoonstelling maakt uit de overvloed die er nog is aan katholiek erfgoed, nooit gaat vervelen. Ik heb er plezier aan beleefd en raad de tentoonstelling aan iedereen aan.
Maar valt er in de les RKG ook iets met de tentoonstelling te doen?
Eén van de tentoongestelde doeken is didactisch interessant. Het gaat om een schilderij over de Goede Dood. Men weet niet wie de persoon op het sterfbed is, maar dat doet er niet zo veel toe. Wat je wel kan zien, zijn de verschillende machten en krachten die het katholieke universum bevolken: er is Maria, Jezus, een heilige, engelen en duivels, die allemaal bezig zijn met de ziel van de sterveling. Al die krachten en invloeden, die zowel een hulp als een bedreiging kunnen zijn, worden in de tentoonstelling vergeleken met de verschilllende wezens in een adventure game op een computer. De gelijkenis is inderdaad treffend. Met het schilderij en zijn duiding, die niet zo moeilijk is, kan je heel goed illustreren hoe ooit werd gedacht over het leven en de dood. Want de wezens die je op het doek ziet, zijn niet zozeer symbolisch, maar werden heel concreet gedacht als reëel bestaande personen.
Je kan in de bijhorende uitgave van Openbaar Kunstbezit Vlaanderen of in het boek van de tentoonstelling een foto vinden van het schilderij.

Genesis vs. Darwin

jezusmet dinobaby
Van mij mag de VRT rustig een derde kanaal hebben. Dan hoeven ze programma's als deze niet achter de rode knop te verbergen. Twee cineasten volgen in 'Genesis versus Darwin' twee Amerikaanse creationisten in hun kruistocht tegen de evolutieleer, maar dan in Europa. Kan dus interessant gaan worden.
Vanavond te tapen op CANVAS+

De Dalai Lama: vijftig jaar in ballingschap

Pasted Graphic
Vanavond bij de BOS: 'The Dalai Lama: 50 jaar na de val'
Het programma brengt een weliswaar eenzijdig, maar heel boeiend overzicht van de situatie in Tibet, 50 jaar na de mislukte revolte en de vlucht van de Dalai Lama. Met de levensgrote vraag hoe de kwestie Tibet in de komende jaren zijn beslag zal gaan krijgen. Want veel jonge Tibetanen worden onderhand ongeduldig en willen de onafhankelijkheid afdwingen. Zal de Dalai Lama er in slagen om de rust te bewaren?
Vanavond om 23:35u - 00:55 op ned. 2
Herhaling: zaterdag 7-3-2009 09:00 - 10:20 ned. 2

Het Darwinjaar


IMG_0866
Het Darwinjaar is begonnen en dat merk je overal. Veel wetenschappelijke maandbladen brengen een special over de meest geruchtmakende wetenschapper aller tijden. Scientific American deed dat al in januari met een uitgebreide katern over Darwin en de evolutieleer, met ook veel aandacht voor het sociaal darwinisme. Het is een voortreffelijke katern, die je ook digitaal kan aankopen via de site van het blad. Knack heeft ook een speciale inspanning gedaan, met een paar mooie afbeeldingen op groot formaat, zoals de bekende cartoon van Darwin als een primaat, die ook op de cover staat. Op de site van Knack vind je de special ook terug, met ondermeer een korte toelichting van Jozefien De Marrée over het belang van Darwin in de geschiedenis. En in het blad Wetenschap in Beeld staat ook een special die ook heel bevattelijk is. En Eos is wel erg vrijgevig, want zij laten ons gratis een aantal interessante dingen downloaden, zoals ondermeer een geïllustreerde tijdslijn. Verder is er de educatieve bijlage 'Start to know', die de evolutieleer uitlegt aan jongeren. Nu bij het magazine te krijgen. Je kan dus niet om Darwin heen, dit jaar.
Een uitstekend vertrekpunt is uiteraard deze In De Kijker op Thomas.

The Third Miracle

thethirdmiracle
Voor wie niet naar Doubt kan gaan kijken in de filmzaal, is er vanavond op één nog The Third Miracle (Holland, VS, 1999) met Ed Harris (foto). Holland keert daarin een priester, die wonderen moet onderzoeken, binnenste buiten. Want de man worstelt niet alleen met de wonderen, maar ook met zichzelf.

Dekaloog van Krzysztof Kieslowski uit op DVD

dekloog
Bij Moskwood Media is De reeks Dekaloog van Krysztof Kieslowski nu (eindelijk)op DVD uitgebracht. De 10 Poolse televisiefilms zitten in een mooie box met een informatief boekje en een extra DVD met een documentaire over Kieslowski en zijn werk.

Vooral de delen 1 en 7 zijn interessante kortfilms, die nu weliswaar hopeloos verouderd zijn - vooral Dekalog 1, omdat de computer daar een belangrijke rol in speelt - maar inhoudelijk zijn de films zo sterk, dat zij de aankoop van deze collectie meer dan rechtvaardigt.
UPDATE: Voor het eerst de nieuwe versie van Dekalog 1 gebruikt vandaag, en wat gunstig afsteekt tegen de VHS-versie, is de betere ondertiteling. De Nederlandse tekst is gewoon veel duidelijker. De woorden van tante Irena vond ik vroeger altijd erg 'wollig' en soft, maar haar (geloofs-)visie komt nu gewoon veel helderder over. Ook haar broer zegt veel duidelijker, aan het eind van het gesprek over de dood: 'ik geloof eigenlijk nergens in'.
Na een tijdje van mijn programma weg geweest te zijn, is Kieslowski weer helemaal terug. Op een bepaald moment wordt iets gedateerds natuurlijk gewoon een classic.

Stop worrying!

EmilyDickinsonAtheistBusCampaignTubeAdvert

Een nieuwe campage voor de verspreiding van het woord van 'geen-god' is vandaag gelanceerd door de Britse Humanist Association. Met slogans die je de raad geven op te houden met je zorgen te maken, omdat er waarschijnlijk (!) geen God is, proberen zij een tegengewicht te bieden voor de vele wervende campagnes van allerlei religieuze organisaties. De Anglicaanse kerk reageerde intussen al met de stelling dat godsdienst niet gaat over piekeren, maar dat het je leven in het juiste perspectief plaatst.
Ik heb er geen idee van of er bij ons ook zo'n campagne komt, maar ik sta alvast op de uitkijk.
Met een beetje zoekwerk op internet vind je massa's informatie over de campagne en de discussie erover. Het is niet zo moeilijk om een paar besprekingsvragen te bedenken. Eén ervan moet voor mij alvast zijn: 'Waarom staat er PROBABLY?' Zijn atheïsten dan zo onzeker? (Het antwoord lees je in de FAQ op hun site).

atheistischebus

Vierkant voor God: de DVD

kruisjeaantouw

Voor roepingenpastoraal is er een nieuwe DVD te krijgen, die vooral getuigenissen bevat van priesters, seminaristen en religieuzen die vertellen over hun roeping en over hun leven van alledag. Het gebeurt niet zo heel vaak dat je jonge mensen ziet in een habijt of met een romeinse boord, dus in die zin biedt de DVD wel iets nieuws. Een opmerking die ik bij de voorstelling van een collega hoorde was dat er ook andere videofragmenten zijn om over kerk en ambt te spreken in de klas. Het voorbeeld was de Kloosterserie reeks met Leo Fijen. Achteraf ben ik het daar mee eens. Een alternatief is de Volt-reportage van Siegfried Bracke bij de norbertijnen. 'Ik geloof niet in God. Ik weet niet of Hij bestaat', zegt Siegfried, die overigens nu en dan zelf ook wel eens 'Dieu' wordt genoemd. In Grimbergen komt Bracke onder de indruk van de stilte en de monastieke manier om met de tijd om te gaan. Een mooie reportage, woensdag op één.



De IDK '4-kant voor God' op Thomas (100+ pagina's!). Hier vind je alle nodige info over de DVD.
Het meest innemende deeltje van de DVD was voor mij de kennismaking met de Fraternité de Tiberiade.

Milgram, de update

prison

Tot mijn ontzetting blijven de resultaten van Stanley Milgrams experiment vandaag onverkort gelden. Dat blijkt uit een vervolgstudie door Jerry Burger van Santa Clara University. Die liet 29 mannen en 41 vrouwen mensen ondervragen die de rol van ‘verdachte’ speelden. Net als Milgram al had vastgesteld, was de overgrote meerderheid van de deelnemers (70 procent) bereid om de schokken van 450 volt los te laten op hun gesprekspartner. Lees er meer over op de wetenschapspagina van Nu.nl of op deze uitgebreide pagina van Reuters (Eng.).

Oude beelden uit het klassieke experiment uit 1961:


Rechumah: Theosensitieve vieringen op DVD

rechumah
Wat komt er uit de bus, als je een stevige theologische en godsdienstpedagogische bagage mixt met een passie voor ICT? Een schitterend product, waar ik gisterenavond in Brugge heb kunnen van genieten. Koen Wybo en Luk Brutin zijn als actieve godsdienstleerkrachten mee-geëvolueerd met een continu veranderend 'publiek' en met de snelle ontwikkelingen in de multimedia. Waar je tien jaar geleden nog aardig uit de hoek kon komen met een paar slides op de overhead, of twintig jaar geleden met een gerust hart nog een een klassieke diavoorstelling op een projectiescherm kon tonen, is het vandaag alles 'beamen' wat de klok slaat. Ik heb trouwens een nieuw woord geleerd: de 'beamerviering'. Dat is de wat oneerbiedige benaming voor een (meestal niet-sacramenteel) bezinningsmoment met behulp van de dataprojector en een geluidsinstallatie.
Die dataprojector is ook het centrale medium voor Rechumah, maar beamervieringen zijn het duidelijk niet, wat Luk en Koen willen brengen. De aankleding is voor hen ook cruciaal, net als de uitstekende kwaliteit van het beeld en het geluid. In de bezinningsruimte - die overingens veel te klein was voor de vele geïnteresseerden - nergens wegwerp-theelichtjes, maar veel forse brandende kaarsen in twee lange rijen, midden in het publiek. En er valt op sensorisch vlak nog meer te beleven: ook geurprikkels komen er bijvoorbeeld op je af. Leuk detail: de lezer staat niet ergens in het donker voor te lezen; je kan haar of hem goed uitgelicht beluisteren en de mimiek en lichaamstaal goed bekijken. Vaak is het anders!



Het thema van de avond was de eucharistie. In een eerste clip kwam dan ook volgens verwachting de schuldbelijdenis aan bod, met het schitterende 'What I've done' van Linkin Park, gebracht met de overdonderende videoclip, die onze jongeren volgens mij echt wel weten te appreciëren. Het moet een monnikenwerk geweest zijn om hier ondertitels op te zetten. Dat was dan nog voortreffelijk gedaan. Hier wordt feilloos en schaamteloos ingebeukt op de emotie en komt het gemakkelijk tot een echt aanvoelen van alles wat er verkeerd loopt in onze wereld, veraf en ook dichtbij. Dat er dan jongeren na een bezinning als deze nog minutenlang blijven namijmeren, verbaast mij nu niet meer. Hier zit hem de vernieuwing van Rechumah ondermeer in: het herkennen van juist die hedendaagse beeldtaal, die haast iconisch kan gaan staan voor datgene waar het bijvoorbeeld in een eucharistieviering om gaat. En de beeldtaal wordt ook verder opgetild, met de bedoeling om hedendaagse, herkenbare beeldtaal te doen oplichten als draaggolf voor Gods Woord.

In de tussengevoegde teksten wordt alles, waar nodig, nog verder geduid. In het begin van de bezinning was het woord nogal overvloedig aanwezig, wat de vaart van de videoclip weer helemaal deed stilvallen. Het publiek moest voor mijn gevoel ook iets te lang naar het hoofdmenu van de DVD kijken, terwijl de inleiding werd gebracht. Toegegeven: het publiek was ook veel te talrijk en doordat er maar mensen bleven binnenkomen, werd mijn geduld op de proef gesteld. Wie graag teksten voorleest in een viering, kan dat met Rechumah dus blijven doen. Wat hier gebracht wordt, zijn geen beamervieringen , zoveel is duidelijk.

Helaas kon ik dus niet de hele sessie uitzitten: mijn laatste trein mocht ik niet missen. Maar ik ben in de tijd dat ik er was, wel overtuigd geraakt van de kracht van Rechumah. Deze regenachtige avond in Brugge heeft me daarnaast ook aangespoord om zelf ook creatief bezig te blijven. Waarvoor mijn hartelijke dank, Koen en Luk. En nog heel veel arbeidsvreugde met Rechumah gewenst.

Opzet van de weblog

Deze nieuwe blog wil een electronische versie zijn van een lerarendeel of handleiding bij de impulsen op de leerlingensite rkg.be. Daarnaast is er plaats voor nieuws over impulsen die gebruik maken van beeldmateriaal. Dan bedoel ik vooral filmfragmenten of documentaires, en dan in de eerste plaats materiaal dat beschikbaar is op DVD's.
De besproken programma's en films zijn dus uitdrukkelijk niet bij mij te verkrijgen of te ontlenen. In de meeste gevallen zijn ze te koop. Nu en dan kan het ook om een reportage gaan die opgenomen moet worden van de TV. Ik maak van geen enkele opname of aangekochte DVD een kopie.
godsdienstonderwijs godsdienstles catechese RKG